كلاه شادمانى به آسمان انداخته حيات چند روزه را غنيمت شمرده با فرزندان و متعلقان بعراق آمد و بتوطن دارالملك شيراز رغبت نموده بدان طرف نقل نموده و خاطر اشرف از دغدغه طغيان او فراغت يافته چند روزى بسير و شكار مازندران مشغولى فرمودند و هر كس را مظنهء فتنه انگيزى و طغيان بود بعضى سياست يافته بعضى را بعراق كوچ دادند . مجملا ساحت ملك مازندران جنت نشان كه ارثا و اكتسابا به حضرت اعلى اختصاص داشت بدستور جرجان از خس و خاشاك ارباب طغيان پاك گرديده كل ممالك دارالمرز و طبرستان و جرجان و مازندران و رستمدار و گيلانات و گسكر و طوالش تا سرحد شيروان كه در قرون ماضيه ميانه چندين بلوك و حكام ذوى الاحتشام انقسام يافته بود صافى گشته عرصهء آن ولايات كه هميشه از شورش و فساد و نزاع حكام چون زلف بتان برهمزده و پريشان بود بسطوت قاهره شاهى رشك دارالامان گشته خاطر عجزه و زيردستان چون دلهاى آرميده اطمينان يافت و رايات همايون فال همعنان ظفر و اقبال از راه دامنه كوه دماوند كه راهى است بغايت صعب و از غايت اشتهار محتاج بشرح و بيان نيست و همانا صدق اين بيت افتاده : بيت فرازش چو قدرت بلند و نشيبش * ز بختم نگونتر به چندين مراتب رجوع شاه عباس از سفر خراسان و ورود بمقر سلطنت و در آنوقت زياده از يك نيزه برف داشت روانه عراق گشتند و لشكر ظفر اثر در آن راه تعب و تشويش بسيار كشيدند چنانچه حضرت اعلى پياده شده جلو اسب خود را خود بدست مبارك گرفته قريب يك فرسخ كه برف را كوفته راه باريكى بهمرسيده بود عبور از آن راه بجز يك يك ميسر نبود پياده رفتند و از آنجا بسعادت و اقبال بقصبهء دماوند رسيده از آنجا بدار السلطنهء قزوين روانه شده مقر سلطنت ابد بنيان از ورود موكب ظفر نشان نزاهت و خرمى از سر گرفت و خلايق استقبال موكب همايون نموده نقاره‌هاى شادمانى بلند آوازه گرديده صيت فتح خراسان و آئين جهانبانى و ملك ستانى شهريار گيتى - ستان به اطراف و اكناف رسيد و در آن خطه عشرت بنيان بمعمورى خراب آباد دلتنگى كوشيده زينت افزاى عالم شادمانى گرديدند و عساكر منصوره را بمساكن و اوطان رخصت داده از قزوين عنان عزيمت بصوب دار السلطنهء اصفهان انعطاف داده در ساعتى كه نيرين را با كواكب سعدين مقارنه افتاده از تربيع و مقابله بر كنار بودند باغ جهان آراى نقش جهان از غبار سم سمند جهان پيما بتازگى عطرسائى آغاز نهاده و زمستان را در كمال بهجت و سرور در آن بلدهء جنت نشان بپايان رسانيدند . [ 405 ] ذكر بعضى سوانح و قضايا كه در سفر خير اثر خراسان باراده و تقدير ملك منان وقوع و درجهء ظهور يافت از سوانح اين سال كه در سفر خراسان بوقوع پيوست در دار السلطنهء هرات ميرزا على بيك